HOME  |  WEGWIJZER   |   CONTACT   |   MIJN GEGEVENS   |   ZOEKEN

INLOGGEN   |   WORD GRATIS LID!

  • SuperVoices 2020
  • VoicEmail
 
 
   
       
 

   HOTLINKS

VOCAL PLAZA! - LEESTAFEL

 
Als mensen geschokt of beschadigd zijn door een rampzalige gebeur-tenis, is het heilzaam hier een lied over te zingen én te horen. De ge-schiedenis van het ramplied is dan ook al eeuwenoud.

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
Zing mee met SuperVoices
ZinGdex
Zing.nl LedenService
Vocale abonnementen
Koorarrangementen
   

Verdriet of zorgen door een ramp? Muziek helpt!

 
   
 
  Rapenburg Leiden 1807 (via Wikimedia Commons)
   
  Er was geen televisie, radio en al helemaal geen mobiele telefoon of internet. Maar er waren wel stadsmuzikanten en reizende zangers. Al in de 16e eeuw luisterde men naar de gruwelen van het ramplied. “Die liederen waren zeer sensationeel van aard, ze barstten van de emotie en de drama,” vertelt neer-landica en filosoof professor Lotte Jensen van de Radboud Universiteit. Zij bestudeerde rampliederen door de eeuwen heen en stelt vast dat hoewel de functie van het ramplied gedeeltelijk hetzelfde is gebleven, er ook veel ver-schillen zijn in rampliederen door de tijden heen. “In een tijd waarin nieuws-voorziening schaars was, had het ramplied ook een informatieve rol. In een lied kwamen mensen er precies achter wat er gebeurd was, vaak tot op in-dividueel niveau van de slachtoffers van de ramp.”

Informatieve waarde
“Mensen konden veelal niet lezen of schrijven, maar ze hielden wel van mu-ziek en wilden graag op de hoogte blijven van het wel en wee van hun mede-mensen. Dus of het nu ging om insectenplagen, infectieziektes of overstro-mingen: de lijken vlogen je als toehoorder om de oren! In detail werd hartver-scheurend gezongen over hoe een moeder haar kind zag verdrinken. Als toehoorder werd je helemaal meegenomen in het leed en de zorgen van je medemens. Het beroep op emoties van de toehoorders was groot.”

     
   
  De St. Elisabethsvloed van 1421 (via Wikimedia Commons)  
 


Moralistische les en collectieve rouw
“Dat ging in die eeuwen gepaard met nog een kenmerk van rampliederen, namelijk de les die geleerd moest worden. Het muziekstuk werd afgesloten met ideologische, vaak religieuze les en moraal: laten we ons leven beteren en nieuwe plagen vermijden. Als we nu maar netjes en verstandig leven, dan overkomt deze rampspoed ons helemaal niet of tenminste niet weer.”

Rampliederen
Rampliederen bestaan nog steeds. Denk aan de benefietconcerten van Band Aid eind vorige eeuw en het vrij recente Coronalied. Met onze mobiele telefoons en een continue stroom van nieuwsvoorziening, is informatie-verschaffing niet meer de primaire rol van dit genre. Ook godvruchtigheid telt niet echt meer mee. Wat is gebleven is de emotionele waarde die het ramplied over de eeuwen heeft behouden. “Het zingen van en luisteren naar muziek over rampen die mensen hebben getroffen, biedt troost. Het geeft mensen de mogelijkheid om collectief te rouwen en steun te zoeken en te krijgen bij elkaar. Dat is nog steeds het mooie aan het ramplied,” verklaart Jensen.

Hulp organiseren
Vaak hebben slachtoffers echter ook de behoefte aan materiële hulp en hebben omstanders juist de behoefte om iets te doen voor slachtoffers. Hier-in zit nog steeds een belangrijke functie van het ramplied. “Door mensen op emotioneel niveau aan te spreken en het leed zo hoorbaar en voelbaar te maken, kun je hulp mobiliseren, zoals geld inzamelen. Precies wat de benefietliederen van Band Aid deden. De informatieve waarde van het lied, speelde toen ook nog wel degelijk mee. De muziek van Band Aid zorgde namelijk voor een bewustwording in het Westen over de armoede in Afrika. Hiermee werden miljoenen opgehaald voor de hongersnoden in Afrika. Vooral de laatste twee functies van het ramplied zijn tegenwoordig bewaard gebleven en nog steeds van groot belang voor ons,” aldus de Nijmeegse professor.

 
     
     
  Brand in de Amsterdamse Schouwburg 1772 (via Wikimedia Commons)  
     
    Ieder land heeft zijn ramplied
Hoewel deze functies van alle tijden en alle landen zijn, constateert de on-derzoeker ook verschillen per land. “Je ziet de cultuurverschillen en de ge-schiedenis van het land terug in de rampliederen die daar bekend zijn. Ne-derland is vaak getergd door watersnoden en daar gaan onze rampliederen ook over. In Engeland gaat het over stadsbranden en de Amerikaanse ramp-liederen kennen veel jazz, folklore en gaan vaak over de overstromingen van de Mississippi in 1927.”
 
 
 
 

Door: Monique Siemsen
Uit: Scientias.nl
 

        
 

Repertoire en Meer ...

 
       
 
 
Multi Mix Music biedt u een uitgebreide collectie aan eigentijds en klassiek repertoire. Maar u kunt ook bij ons terecht voor Tipboeken, CD-consultancy en nog veel meer ...
   
 
 
 

VoicEmail

 
 
 
Op de hoogte blijven van het laatste vocale nieuws? Neem hier geheel vrijblijvend een gratis abonnement op VoicEmail, de e-mail nieuwsbrief voor Zingend Nederland.   
 
  
 
 

Artikelen Zoeken

 
 
De artikelen zijn gerangschikt onder een aantal rubrieken. Die rubrieken vindt u in het menu en op de informatiepagina.
 
U kunt  ook op trefwoord zoeken. Hieronder kunt u de artikelen doorzoeken op één of meerdere trefwoorden. Scheid trefwoorden met een spatie!
 

 

 

 
 

Artikelen Aanmelden

 
 
Heeft u zelf interessante artikelen geschreven over zingen of kent u artikelen over zingen die u voor deze rubriek wilt aanmelden, laat het ons dan hier weten!
 

 
 

ZINGmagazine

 
Veel van de artikelen die je hier leest komen uit ZINGmagazine, een tijdschrift voor iedereen die van zingen houdt. Van koorzangers en -zangeressen, tot duo en grootkoor, van smartlap tot oratorium; voor solisten op het podium en in de badkamer, maar ook voor dirigenten, zangdocenten.
Meer ...

 
 

Lotte Jensen

 
Lotte Jensen is betrokken bij de erkenning van het belang van het ramplied en het behoud er van. “Muziek in het algemeen is van groot belang voor mensen. Het vertaalt onze emoties en geeft ons de kracht om te voelen. Muziek biedt troost in moeilijke tijden, denk aan artiesten  als Elton John en Andrea Boccelli die ons toezongen tijdens de corona-crisis en velen van ons kracht gaven. Dit genre behoort tot ons cultureel erfgoed en we moeten er zuinig op zijn.”

Het onderzoek van Lotte Jensen concentreert zich op Nederlandse identiteitsvorming vanuit een cultuur-historisch perspectief. Ze is mede-coördinator van de onderzoeksgroep Transnational Europe aan de Rad-boud Universiteit.
Meer ...
  

 

  ©  Niets uit deze site mag zonder toestemming worden gekopieerd
© ZING.NL -

TERUG NAAR PAGINA-TOP   |   PRINT PAGINA

Design: IMAE INFORMATIE INNOVATIE